Πιο αναγκαία από ποτέ η αναδιοργάνωση της «Ομόνοιας»
Aπό το 1991, με έδρα πρώτα τους Αγίους Σαράντα και μετέπειτα το Αργυρόκαστρο, λειτουργεί η «Ομόνοια», οργάνωση με κύριο μέλημα τη στήριξη του ελληνισμού της μειονότητας.
Λίγα λόγια για την ίδρυσή της, τους σκοπούς της, τον ρόλο της και την ανάγκη αναδιοργάνωσή της, ώστε να εξυπηρετούνται καλύτερα τα συμφέροντα του βορειοηπειρωτικού κόσμου κρίνονται απαραίτητα.
Οι συζητήσεις για την ίδρυση ξεχωριστού πολιτικού φορέα στο χώρο της ελληνικής μειονότητας, με κύριο σκοπό την οικονομική και πολιτιστική προαγωγή των Ελλήνων, είχαν αρχίσει από το φθινόπωρο του 1990, λίγους μήνες μετά την κατάρρευση του επώδυνου δικτατορικού καθεστώτος στην Αλβανία.
Στις συζητήσεις που πραγματοποιούνται στο Αργυρόκαστρο, στους Αγίους Σαράντα και στα Τίρανα, συμμετέχουν δάσκαλοι, δημοσιογράφοι, μηχανικοί, γιατροί, καθηγητές Πανεπιστημίου. Στις συζητήσεις αυτές επικρατεί η άποψη να προχωρήσουν στη συγκρότηση ξεχωριστού πολιτικού οργάνου που θα επιλαμβάνεται όλων των προβλημάτων της μειονότητας και θα αγωνίζεται για τη θεραπεία τους.
Οι διαβουλεύσεις καταλήγουν στην ίδρυση της «Ομόνοιας» (οργάνωση που λειτούργησε με την ίδια ονομασία το 1918, η οποία εξέδιδε και εφημερίδα με τον τίτλο «Ομόνοια»). Στις 11 Ιανουαρίου 1991 υπογράφεται στη Δερβιτσάνη (μεγαλοχώρι στην Κάτω Δερόπολη) η ιδρυτική διακήρυξη με έδρα την πόλη των Αγίων Σαράντα. Πρώτος Πρόεδρος εξελέγη ο δημοσιογράφος της ελληνόφωνης εφημερίδας «Λαϊκό Βήμα» Αργυροκάστρου Ανδρέας Ζαρμπαλάς.
Η ίδρυση της «Ομόνοιας» υπήρξε πράξη σοφή, σε μια περίοδο, μάλιστα, που στην Αλβανία επικρατούσε αβεβαιότητα και η πολιτική και κοινωνική κατάσταση παρουσιαζόταν θολή και δυσοίωνη.
Για πρώτη φορά στην ιστορία του βορειοηπειρωτικού ζητήματος η μειονότητα συγκροτεί ξεχωριστό επίσημο πολιτικό φορέα. Στις 31 Φεβρουαρίου 1991 πραγματοποιείται και η νομική αναγνώριση της οργάνωσης από το υπουργείο Δικαιοσύνης της Αλβανίας.
Στην τελική απόφαση για την ίδρυση της «Ομόνοιας» έπαιξε ρόλο και η αναγγελία της ίδρυσης, την ίδια εποχή, της οργάνωσης «Τσαμουριά», με βασικό αίτημα την επάνοδο των Τσάμηδων και την απόδοση των περιουσιών τους.
Ο κόσμος δέχτηκε την ίδρυση της «Ομόνοιας» σαν αναγέννηση. Σε όλα τα ελληνοχώρια, τα αναγνωρισμένα από την Αλβανία και στην υπόλοιπη Αλβανία, όπου υπήρχαν ελληνικοί πληθυσμοί, δημιουργούνται τοπικές οργανώσεις.
Το πρόγραμμα της «Ομόνοιας» είχε χαρακτήρα πολιτιστικό και μορφωτικό. Στους καταστατικούς της σκοπούς συμπεριλαμβάνονται: η ελληνική γλώσσα, η διατήρηση ηθών και παραδόσεων, η ελεύθερη επικοινωνία και η άνοδος του βιοτικού επιπέδου.
Βασικοί στόχοι: 1) Να βοηθήσει στην ένωση και συνοχή των Ελλήνων μειονοτικών, ανεξάρτητα από ιδεολογικές πεποιθήσεις και κομματικές προτιμήσεις. 2) Να ενισχύσει την εθνική ταυτότητα της μειονότητας μέσα από τη γλώσσα, την ιστορία και τον πολιτισμό, δημιουργώντας διαύλους επαφής με τον εθνικό κορμό. 3) Να συμβάλει η μειονότητα στην πρόοδο, στον εκδημοκρατισμό και στην οικονομική ανάπτυξη του αλβανικού λαού και 4) Να βελτιώσει τους όρους διαβίωσης της μειονότητας, ενδυναμώνοντας τον ρόλο της και καταβάλλοντας προσπάθειες παραμονής των Ελλήνων στις πατρογονικές τους εστίες.
Μετά τη συγκρότησή της σε σώμα άρχισε να προετοιμάζεται, ως πολιτικός φορέας, για τις επικείμενες εκλογές του Μαρτίου/Απριλίου 1991. Στις εκλογές αυτές έλαβε μέρος ως αυτόνομος πολιτικός φορέας με δικούς της υποψήφιους και εξέλεξε 5 (πέντε) βουλευτές (3 (τρεις) από τον πρώτο γύρο και 2 (δύο) από τον δεύτερο.
Η απόφαση της μειονότητας να μην ενταχθούν στελέχη της στα αλβανικά κόμματα υπήρξε απόφαση συνετή. Η πρώτη συνδιάσκεψη της «Ομόνοιας» έγινε στις 3 Φεβρουαρίου 1992, λίγες μέρες πριν από την ψήφιση του εκλογικού νόμου που απέκλειε την «Ομόνοια» από προσεχείς εκλογές. Στις εκλογές που ακολούθησαν Γεν. Πρόεδρος της «Ομόνοιας» αναδείχτηκε ο Σωτήρης Κυριαζάτης (πρώην πολιτικός κρατούμενος).
Η αλβανική Βουλή (Ιούλιος 1991) ψηφίζει νόμο που απαγορεύει την ίδρυση θρησκευτικών και εθνικών κομμάτων. Στον εκλογικό νόμο του 1992 ψηφίστηκε διάταξη, σύμφωνα με την οποία απαγορευόταν η συμμετοχή της «Ομόνοιας» στις επικείμενες εκλογές του Μαρτίου 1992.
Η απαγόρευση αυτή ανάγκασε τα στελέχη της «Ομόνοιας» να ιδρύσουν πολιτικό κόμμα με την ονομασία «Ένωση για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα», κόμμα με το οποίο συμμετείχε στις εκλογές του Μαρτίου 1992, στις οποίες εξέλεξε (δύο) βουλευτές, αλλά συγκέντρωσε μεγαλύτερο αριθμό ψήφων από τις εκλογές του 1991.
T T T
Τα τελευταία χρόνια παρατηρείται κάποια κάμψη, κάποια σχετική αδράνεια στις δραστηριότητες της «Ομόνοιας». Διαβάζουμε στον ελληνόφωνο τύπο που εκδίδεται στην Αλβανία, αλλά και σε εφημερίδες που εκδίδονται στην Ελλάδα, αλληλοκατηγορίες πνευματικών ανθρώπων, οι οποίοι τάσσονται υπέρ ή κατά των πράξεων και ενεργειών του Γενικού Συμβουλίου της «Ομόνοιας». Δεν είμαστε εμείς εκείνοι που θα κρίνουμε εάν έχουν δίκαιο ή άδικο στις αιχμηρές κριτικές τους. Εκείνο, όμως, που μπορούμε να απευθύνουμε προς όλους είναι η υπενθύμιση των καταστατικών στόχων της «Ομόνοιας», που δεν είναι άλλοι από την ανάγκη συνένωσης και αρραγούς συνοχής των Ελλήνων μειονοτικών, η βελτίωση των όρων διαβίωσής τους και η εθνική συνεννόηση για την προβολή και επίλυση των μειονοτικών προβλημάτων, μακριά από μικροσυμφέροντα, μικροσκοπιμότητες και κομματικές τοποθετήσεις. Τα σύννεφα στην περιοχή μας όλο και πυκνώνουν και οι κίνδυνοι (από πολλές πλευρές) όλο και αυξάνουν και γίνονται πιο ορατοί.
Και ακόμη: Να μην ξεχνούμε τις συνθήκες διαβίωσης των μειονοτικών, συνθήκες που πέρασαν πολλές φάσεις, με κύριο, ίσως και μοναδικό, στόχο των αλβανικών κυβερνήσεων να περιορίσουν τη σημασία τους και να καταπνίξουν και την ελεύθερη έκφραση και συμμετοχή τους στα κοινωνικά και πολιτιστικά δρώμενα της χώρας.
Πιστεύουμε ότι επέστη ο χρόνος να εγκαταλείψουμε τους προσωπικούς εγωισμούς, τις φιλοπρωτίες, τις ανούσιες ροπές προσωπικής προβολής και να αρθούμε στο ύψος των περιστάσεων. Η «Ομόνοια» μας θέλει όλους μονιασμένους, με βασικό στόχο την αντιμετώπιση των ανθελληνικών κύκλων στην Αλβανία και την αντίκρουση, με επιστημονικό λόγο, των ανιστόρητων Αλβανών «Ιστορικών», που προπαγανδίζουν εις βάρος της μειονότητας και καταβάλλουν φιλότιμες προσπάθειες παραχάραξης και διαστρέβλωσης της ιστορικής πορείας του ελληνισμού στον Ηπειρωτικό χώρο. Φροντίδα επίσης η ανάπτυξη των Βορειοηπειρωτικών περιοχών και η ανάδειξή τους σε εστίες πολιτιστικές, που να εκπέμπουν πνεύμα και ιδέες, οι οποίες και να πραγματώνονται.
Η αναδιοργάνωση και αναβάθμιση της «Ομόνοιας» είναι αναγκαία για την επιτέλεση του σοβαρού εθνικού έργου της. Ο Υφυπουργός Εξωτερικών κ. Θεόδωρος Κασσίμης, σε σύσκεψη που είχε (10 Φεβρουαρίου 2008) στην Αθήνα με στελέχη της «Ομόνοιας», είχε προτείνει, με βάση τις εμπειρίες που αποκτήθηκαν από την μέχρι τώρα λειτουργία της, η αναβάθμισή της να ακολουθήσει σύγχρονες προδιαγραφές. Συγκεκριμένα πρότεινε:
1) Να αναβάλει το Γεν. Συμβούλιο της «Ομόνοιας» τις προγραμματισμένες οργανωτικές εξελίξεις. 2) Να προχωρήσει στη συγκρότηση Επιτροπής με σκοπό την τροποποίηση του ισχύοντος καταστατικού με βάση τα νέα δεδομένα και σε διάστημα έξι μηνών να ψηφιστεί το νέο καταστατικό από όλους τους Έλληνες μειονοτικούς, εντός και εκτός των συνόρων. 3) Μετά την ψήφιση του καταστατικού να πραγματοποιηθούν εκλογές για την ανάδειξη των μελών του Γεν. Συμβουλίου και του Προέδρου.
Θα περιμέναμε το Γεν. Συμβούλιο να μελετήσει σε βάθος τις προτάσεις του κ. Κασσίμη και με σύνεση και νηφαλιότητα να προχωρήσει στις ενέργειες εκείνες για την αναδιάρθρωση της οργάνωσης σε νέες σύγχρονες δομές. Αντίθετα, το Γεν. Συμβούλιο, χωρίς να λάβει υπόψη τις προτάσεις και τα μηνύματα του Υφυπουργού των Εξωτερικών, προχώρησε στις 8 Μαρτίου 2008 στην πραγματοποίηση της 7ης Γενικής Συνδιάσκεψης στους Αγίους Σαράντα.
Στη Συνδιάσκεψη τα στελέχη της «Ομόνοιας» μίλησαν για τη σημασία της οργάνωσης και το έργο που καλείται να επιτελέσει. Ανεγνώρισαν ότι, για να αποβεί πραγματικά «σημείο αναφοράς της εθνικής συνείδησης», χρειάζεται να ανακάμψει και να αναδιοργανωθεί. Δεν γνωρίζουμε τους λόγους που οδήγησαν στην πραγματοποίηση της Συνδιάσκεψης και στην εκλογή προέδρου και ούτε έχουμε το δικαίωμα να υπεισέλθουμε στα εσωτερικά της Οργάνωσης και να ανιχνεύσουμε τους λόγους που οδήγησαν τα στελέχη της «Ομόνοιας» στην πραγματοποίηση της Συνδιάσκεψης.
Γεγονός είναι ότι Πρόεδρος εξελέγη ο Δήμαρχος της Χειμάρας κ. Βασίλειος Μπολάνος, ο οποίος έχει τη φήμη συνετού ανθρώπου και αποδεδειγμένου πατριώτη.
Ο νέος Πρόεδρος ευχαριστώντας για την εκλογή του δεσμεύτηκε ότι θα εργαστεί για μια νέα δυνατή πορεία της «Ομόνοιας». «Βάζουμε τα θεμέλια για μια νέα «Ομόνοια», είπε.
Μακάρι να μπουν γερά στηρίγματα και να υπάρχουν σταθερές βάσεις, ώστε η «Ομόνοια. να λειτουργήσει εποικοδομητικά.
Είπε ακόμη ο κ. Μπολάνος: «Διεκδικούμαι το δικαίωμα στον αυτοπροσδιορισμό και στην υπεράσπιση της ιδιαίτερης εθνικής ταυτότητας, απογραφή». Μίλησε για τη διεκδίκηση των περιουσιών, για το δικαίωμα να υπάρχει σύγχρονη παιδεία στη μητρική γλώσσα, χρήση της μητρικής γλώσσας στη δημόσια διοίκηση, διεκδίκηση πολιτιστικής αυτονομίας για τη διάσωση και ανάδειξη του πολιτισμού και των παραδόσεών μας.
Άμποτε να πραγματοποιηθούν οι εξαγγελίες του νέου Προέδρου και να υλοποιηθούν όλα τα αιτήματα των μειονοτικών για απόδοση των δικαιωμάτων, για τα οποία οι Έλληνες της Βορείου Ηπείρου αγωνίστηκαν από της συστάσεως του Αλβανικού κράτους και συνεχίζουν να αγωνίζονται μέχρι σήμερα.
Η εφημερίδα «Το Όραμα» (Απρίλιος 2008) πληροφορεί το αναγνωστικό της κοινό ότι οι εκλογές θα επαναληφθούν μέσα στο χρόνο που διανύουμε. Δεν γνωρίζουμε από πού αντλεί την πληροφορία η εφημερίδα, αλλά, αν είναι έτσι, θα είναι πράξη συνετή. Μέχρι τη σύγκληση της Συνδιάσκεψης πιστεύουμε να μελετηθούν οι προτάσεις του Υφυπουργού των Εξωτερικών της Ελλάδας και να εισακουσθούν οι παραινέσεις του Γενικού Προξένου στο Αργυρόκαστρο κ. Χρήστου Μαντέλου.
Γράφει: Νίκος Υφαντής
Πηγή Π.Λ