Δεμένοι με τη χώρα διαμονής τους
Δεν γυρίζουν στην πατρίδα οι απόδημοι Ηπειρώτες
Εργασία και παιδιά, τα «εμπόδια» της επιστροφής
Αν και είναι υπερήφανοι για την Ηπειρωτική καταγωγή τους και θέλουν να διατηρήσουν τις σχέσεις τους με την πατρώα γη, οι περισσότεροι από τους απόδημους Ηπειρώτες θεωρούν ότι είναι ενταγμένοι στην χώρα διαμονής τους και ότι μελλοντικά θα παραμείνουν σ’ αυτή.
Σύμφωνα με τελευταία έρευνα, η πλειοψηφία των Ηπειρωτών του εξωτερικού, που παρουσιάζονται εργατικοί και σε καλή οικονομική κατάσταση, δεν σκέπτεται να επιστρέψει για μόνιμη εγκατάσταση στην Ήπειρο. Το γεγονός αυτό επιβεβαίωσε και ο Πρόεδρος του Συμβουλίου Απόδημων Ηπειρωτών Εξωτερικού Χρυσόστομος Δήμου, ενώ παράλληλα επεσήμανε ότι αυξάνεται το ποσοστό των συμπατριωτών μας, ιδίως της δεύτερης γενιάς, να μην μαθαίνουν τα παιδιά τους την ελληνική γλώσσα, ακόμη και όταν υπάρχουν οι κατάλληλες υποδομές στις χώρες που ζουν.
Ειδικότερα ο κ. Δήμου υπογράμμισε ότι «υπάρχει πλέον η τάση της μονιμότητας στο μέρος που ζούνε. Ωστόσο δεν ξεκόβουν από τον τόπο τους τελείως, τον οποίο επισκέπτονται ανά αραιά ή τακτά χρονικά διαστήματα».
Όπως τόνισε ο κ. Δήμου, στην Γερμανία, όπου ο ίδιος διαμένει και εργάζεται και όπου είναι εγκατεστημένοι πολλοί Ηπειρώτες, υπάρχουν ελληνικά καταστήματα ψυχαγωγίας, προϊόντων διατροφής και άλλων ειδών, σύλλογοι και χώροι, όπου οι Ηπειρώτες βρίσκονται μεταξύ τους. Άρα η έλλειψη του τόπου τους σε συναισθηματικό επίπεδο μειώνεται.
Η αναζήτηση των αιτιών γι’ αυτή την εξέλιξη δεν είναι εύκολη. Πάντως ως ο βασικότερος ανασταλτικός παράγοντας της άρνησης των περισσότερων Ηπειρωτών να επιστρέψουν στον τόπο τους, είναι ότι τα παιδιά τους αποκαταστάθηκαν επαγγελματικά στην ξένη γη.
Αλλά ακόμη και εάν πάρει η νέα γενιά των μεταναστών την μεγάλη και καθοριστική απόφαση να έλθει στον τόπο καταγωγής της, θα βρεθεί μπροστά στο αδιέξοδο της εργασιακής ανασφάλειας.
Το αδιέξοδο αυτό... διευρύνεται και από το γεγονός ότι η νοοτροπία τους, είναι διαφορετική και δύσκολα θα μπορέσουν να προσαρμοστούν στην εδώ κοινωνική πραγματικότητα. Ο κ. Δήμου επεσήμανε ότι «συνεχίζεται εδώ και αρκετά χρόνια το άγχος των Ηπειρωτών του εξωτερικού να μάθουν τα παιδιά τους την ελληνική γλώσσα και να μην ξεχάσουν τις ρίζες τους, τα ήθη και τα έθιμά τους. Στα παιδιά της δεύτερης γενιάς το πρόβλημα είναι πολύ έντονο».
Αν και σ’ όλες σχεδόν τις χώρες που ζουν Έλληνες λειτουργούν σχολεία εκμάθησης της ελληνικής γλώσσας, αποφεύγουν να τα παρακολουθούν τα παιδιά της δεύτερης γενιάς και οι γονείς τους δέχονται, δυστυχώς, χωρίς αντιρρήσεις την απόφασή τους.
Αυτό ενδεχομένως να οφείλεται και στο γεγονός ότι τα παιδιά μαθαίνουν από μικρά την ξένη γλώσσα που ακούνε στο σπίτι τους και έτσι δεν νιώθουν την βαθύτερη ανάγκη να ομιλούν την γλώσσα του τόπου καταγωγής των γονέων τους. Αλλά και οι γονείς, δεν φαίνεται να πιέζουν τα παιδιά τους για την χρήση της ελληνικής γλώσσας, αφού και μεταξύ τους στο σπίτι δεν μιλούν ελληνικά (!) κρίνοντας ότι η χώρα που τους φιλοξενεί θα είναι και ο τόπος μόνιμης κατοικίας τους.
Αλλά η μη γνώση της ελληνικής γλώσσας, σημαίνει και οριστική σχεδόν διακοπή της σχέσης των παιδιών τους με την Ήπειρο. Αν δεν μιλάνε ελληνικά δεν θα μπορούν άνετα να επικοινωνούν με τους εδώ συγγενείς τους, οι οποίοι αποτελούν κάποιο κίνητρο για να θυμούνται και να έρχονται τα Ηπειρωτόπουλα δεύτερης και τρίτης γενιάς στην ιδιαίτερη πατρίδα τους.
Σύμφωνα με άλλη έρευνα, σχεδόν ένας στους δέκα κατοίκους της Ηπείρου είναι πλέον ξένοι μετανάστες κυρίως Αλβανοί! Όταν οι Ηπειρώτες επιλέγουν να μην γυρίσουν από το εξωτερικό, το κενό που αφήνουν... καλύπτεται από μετανάστες!
Σκοπός της έρευνας ήταν να εξετάσει τις προσδοκίες και τις εμπειρίες των μεταναστών, αλλά και τον βαθμό αλληλεπίδρασης ανάμεσα σ’ αυτούς και τους γηγενείς Ηπειρώτες, προς όφελος της μίας ή της άλλης πλευράς.
Σύμφωνα με την έρευνα, οι μετανάστες έχουν βοηθήσει γενικά στην αναζοωγόνηση της Ηπειρωτικής υπαίθρου.
Οι Αλβανοί στοχεύουν -και έχουν ως ένα σημείο επιτύχει- την αυτοαπασχόληση, ενώ οι Ασιάτες ασχολούνται κυρίως με το εμπόριο.
Ως σημαντικό στοιχείο εκτιμάται το ότι στις μεγάλες πόλεις της Ηπείρου οι μετανάστες δεν έχουν δημιουργήσει «γκέτο», ωστόσο εμφανίζονται εικόνες αντίθεσης και αντίφασης. Δεν έχουν «γκετοποιηθεί» στην περιοχή μας οι μετανάστες, όμως έχουν παρατηρηθεί δυσκολίες στην ένταξη, που δεν οφείλονται στην τοπική κοινωνία αλλά στην Πολιτεία.
Από την μια πλευρά έχουμε ομαλή ένταξη των μεταναστών στην κοινωνία της Ηπείρου, με την ανάπτυξη ενός συστήματος «του ανήκειν» σ’ αυτό τον τόπο, δηλαδή οι μετανάστες νιώθουν την Ήπειρο ως δικό τους τόπο, και από την άλλη δεν λείπουν, αν και είναι πολύ περιορισμένα, κρούσματα φοβίας, προβληματικής συνύπαρξης και διακρίσεων. Κι αυτά κυρίως παρατηρούνται μεταξύ των νέων, κυρίως στα σχολεία.
Πηγή Π.Λ.